hallo mbo MBO en Jeugdhulp samen

Op 8 oktober troffen zo’n 40 bestuurders en andere betrokkenen uit de MBO- en Jeugdhulpwereld elkaar in Seats2Meet Utrecht. De Associatie voor Jeugd, MBO Raad en Jeugdzorg Nederland hadden het initiatief voor deze sessie genomen om met elkaar te verkennen hoe de samenwerking tussen de MBO’s en de jeugdhulp in de regio’s versterkt kan worden voor ‘kwetsbare’ jongeren.

Voorzitter van de Associatie voor Jeugd en gespreksleider Marienne Verhoef stelt voor om 3 cruciale vragen elke keer in beeld te houden:

  • KUNNEN ALLE JONGEREN OP HET MBO TERECHT?
  • HOE HOUDEN WE JONGEREN OP HET MBO?
  • HOE KOMEN ZE AAN HET WERK?

Aan de hand van een aantal inleidingen en met goede voorbeelden van samenwerkingspraktijken in de ruimte ontwikkelde zich een inspirerende middag.

Henk Kuppens: over de blauwe en de roze route
Mede naar aanleiding van de Gelijke Kansen Alliantie kreeg het MBO meer zicht op de ‘blauwe’ en de ‘roze’ route. De grootste groep leerlingen stroomt gewoon door vanuit het voorgaande onderwijs. Echter, een substantiële groep van 60.000 leerlingen komen via thuis of werk op het MBO. Over het algemeen heeft deze groep meer support nodig om een startkwalificatie te halen. 
Henk Kuppens geeft aan dat het bestuursakkoord MBO raad - OCW mede voortkomt uit een beweging vanuit de scholen zelf om kwaliteitsafspraken te maken.
Het bestuursakkoord gaat dan ook uit van ‘scholen aan zet’: initiatieven vanuit scholen worden belangrijk gevonden en ook in de MBO-wereld is regionalisering een centraal thema: aansluiten bij vragen (werkgever en gemeenten) uit de regio.
Een van de drie speerpunten in het bestuursakkoord is aandacht voor ‘kwetsbare' jongeren.

Bas Wijnen en Vincent Fafieanie: er lijkt weinig relatie te zijn tussen landelijke programma’s
Vanuit het NJI geven Bas (18-/18+) en Vincent (onderwijs-zorg) een beeld van de relatie tussen MBO- Jeugdhulp en Gemeenten. Een paar gegevens:

  • Ruim 400.000 jeugdigen hebben te maken met vormen van jeugdhulp.
  • Meer dan de helft van de bijna 500.000 MBO-ers zit op MBO4.
  • De grootste hulpvragen worden gezien op Entree en MBO 1 en 2
  • Wet Regionale samenwerking VSV wordt in 2019 ingevoerd.
  • De MBO’s sluiten aan bij verbanden passend onderwijs
  • Een belangrijke discussie is of de kwalificatieplicht van 18 naar 21 jaar moet gaan.
  • In de praktijk is een grote diversiteit te zien. Vaak weten gemeenten niet goed met welke problemen MBO-ers kampen. Aan de hand van onderzoek kan het NJI daar wel wat over zeggen: inkomen, (geestelijke) gezondheid en gezinsrelaties zijn belangrijke thema’s.
  • Tevens is gepeild wat studenten zelf belangrijk vinden als het gaat om extra steun: persoonlijke gesprekken met zowel volwassenen als met oudere studenten scoren het hoogst.

“Alle problemen die jullie noemen, komen we tegen op school.
Als je daar geen hulp bij krijgt, gaat het op school ook minder goed.”
Student, niveau 2

De belangrijkste uitdagingen die zij zien voor de toekomst:

  • Gemeentelijke regierol op samenhangend beleid jongvolwassenen 
  • Financiering van doorlopende ondersteuning en zorg met oplopende tekorten en versnipperde verantwoordelijkheden
  • Het regionale karakter van het MBO versus het wijkgerichte ordeningsprincipe van zorg en ondersteuning
  • Het organiseren van doorgaande zorg-onderwijslijnen
  • Zicht op resultaten: wat levert aansluiting op?
  • Inhoudelijke samenwerking en ontwikkeling : KAW, SAW, GGZ, Trajectbegeleiding, Jongerenwerk, Schuldhulpverlening

Zie verder de toegestuurde power points van beide inleiders.

Ruimte in de Regio en Landelijk Draagvlak
Er ontstaat een levendig gesprek naar aanleiding van de inleidingen. Allen constateren dat er weinig innovatie-ruimte is in het sociaal domein terwijl er wel een grote ontwikkelopdracht ligt. Gemeenten spelen een belangrijke rol in het duurzaam organiseren van samenwerking. Het samen optrekken naar de Gemeente lijkt een belangrijke stap. Op de vraag ‘hoe we onze werelden bij elkaar brengen / taal/ elkaar verstaan’, laat de praktijk zien wat er al mogelijk is. Voorbeelden zijn o.a. Leeuwarden (School als Werkplaats), Rotterdam en het Graafschapcollege. Zij zien in de uitvoering veel dezelfde soort succesfactoren terug: jeugdhulp als integraal onderdeel van de school, als één team werken, elkaar leren kennen en elkaars kwaliteiten benutten. In Leeuwarden kan men ook al overtuigende cijfers laten zien wat 6 jaar samenwerken oplevert voor studenten, docenten en de gemeenschap. Deze samenwerking drukt zich ook uit in de financiering: vanuit het onderwijs worden zorg-middelen ingezet, vanuit de gemeenten jeugdhulp en wmo-middelen en ook de zorgverzekering legt middelen in. Het Friesland College verzucht wel: ‘zo’n succesformule als bij ons kun je niet gewoon opschalen. In iedere regio moet je weer je eigen praktijk opbouwen. We kunnen wel veel meer leren van elkaar.’ Niet op elkaar wachten dus, neem als school regie, is de oproep. Zoek elkaar op, al doende ontstaat in de praktijk co-creatie.


Ga ook uit van wat jongeren zelf willen. Een suggestie wordt gedaan om aan te sluiten bij een van de trajecten van de Associatie voor Jeugd: ‘Altijd samen met de jongere’. Deze groep maakt zich samen met het Jeugdwelzijnsberaad (een platform van en voor jongeren in de jeugdzorg) voor meer invloed op de praktijk en het beleid.
We zien verschillende rollen op verschillende niveaus:

  1. Start zelf! Leg contact met respectievelijk het MBO dan wel de jeugdhulp in je regio
  2. Ontwikkel in de regio lerende netwerken: hoe kunnen we leren van elkaar?
  3. Onderzoek welke rol branches kunnen spelen
  4. Bespreek welke rol het NJI als kennisinstituut kan spelen
  5. En blijf het in de uitvoering vooral ook ‘klein’ houden. Succesfactor zit vooral in de relatie tussen individuele jongeren, werkgever en / of docent, waarin continuïteit in de begeleiding een sleutel is.

Eerste conclusies
Hans Spigt (Jeugdzorg Nederland) en Hanneke Berben (MBO Raad) pleiten beiden voor het opstellen van een landelijk Manifest. Waarin de beide branches zich uitspreken voor een gezamenlijke ambitie
en activiteiten. Een dergelijk manifest zou gedragen moeten worden door veel meer organisaties, in wezen door de partners in de regio’s.
Tegelijkertijd moet de praktijk zich gewoon door blijven ontwikkelen, elkaar opzoeken en samen naar gemeenten optrekken.
Afgesproken wordt dat de MBO Raad en Jeugdzorg Nederland samen met de Associatie voor Jeugd een kleiner verband betrokkenen oproept om over deze twee vraagstukken verder na te denken en
met een voorstel te komen:

  • Inhoud manifest (op basis van dat wat besproken is)
  • Draagvlak in de regio bij de leden.

Els Rienstra
Gerdi Meyknecht

  • Verslag Inspiratiesessie Vakmanschap +

    smiling Op 20 juni was er een inspirerende sessie over vakmanschap. Tijdens deze sessie deelden Sjoerd Robijn en Karen Jonkers namens

    Lees verder...
  • Najaarscongres 2019 - Bergen +

    hoofdontwerp kaart Locatie: Blooming Hotel Bergen (NH)
    Aanvang: 31 oktober 2019 - 17.00 uur
    Landgoed Het Hof Bergen
    Einde: 1 november 2019 - 17.00

    Lees verder...
  • Save the Date - Inspiratiesessie Van curatie naar Preventie +

    curatiepreventie Op 4 oktober organiseren de Associatie voor Jeugd, Verdiwel en de Associatie Wijkteams de derde inspiratiesessie “Van curatie naar preventie”.

    Lees verder...
  • Samen Toekomst Maken groot succes! +

    Samen toekomst maken Dinsdag 16 April hebben ruim 600 professionals die werken in de jeugdzorg en jeugdgezondheidszorg tijdens het event Samen Toekomst Maken

    Lees verder...
  • Verslag: Kring West aan zet! Voorjaarscongres 2019 +

    7024381 rainbow elephant herd Het voorjaarscongres start midden in het historisch centrum van het prachtige leiden in het Koetshuis de Burcht. Het Koetshuis stamt

    Lees verder...
  • Verslag Data Lab Jeugd 4 april 2019 +

    181220 Bigdata Op 4 april hebben we een energieke start gemaakt met een Data Lab Jeugd. Na een inleiding door Tom Pots

    Lees verder...
  • Uitnodiging: Tweede Inspiratiesessie Vakmanschap +

    20190314 094537 Op 14 maart kwam een gemêleerde groep van bestuurders, beleidsmakers en jeugdprofessionals uit wijkteams en gespecialiseerde jeugdhulp bijeen rondom het

    Lees verder...
  • Verslag: Inspriatiesessie Vakmanschap - 14 maart 2019 +

    20190314 094537

    Of je nu generalist bent of specialist, in een vrijwillig of gedwongen kader je vak uitoefent, de transformatie en het

    Lees verder...
  • Verslag: Bouwen aan pedagogische community’s - 8 februari 2019 +

    180226 Verdiwel Jeugdzorg en sociaal werk kunnen elkaar versterken en samen meer preventie bewerkstelligen. Bijvoorbeeld door gezamenlijke combinaties van professionele en vrijwillige

    Lees verder...
  • Pamflet naar aanleiding van de sessie: 8 oktober MBO jeugdhulp +

    mboavjjzn De inspiratiesessie op 8 oktober heeft als een versneller gewerkt in een gezamenlijke praktijk- en beleidsontwikkeling van MBO en Jeugdhulp

    Lees verder...
  • 1
donderdag 31
oktober
17:00 h
Landgoed het Hof Bergen
Congres